Kletsen en maken
Ik ben inmiddels zo’n 5 weken onderweg binnen mijn opdrachten bij RegelRecht en Digicampus.
Door die combinatie van twee plekken vind ik mezelf tussen twee soort groepen: groepen die praten en groepen die maken.
Dat is an sich al erg leuk en uitdagend.
Ik zie de meerwaarde namelijk van beide manieren van werken. Ik heb ze ook allebei nodig voor leuk werk (denk ik).
Maken om tools te bouwen, kletsen om te checken of de tools ons ook echt helpen.
Soms praten om te maken, soms maken om over iets echts te praten.
Die twee manieren in mezelf samenbrengen (soms binnen de dag) vraagt om wat gymnastiek.
Dat gaat overwegend goed, maar het voelt soms nog als balanceren tussen twee culturen.
Een eerste beeld van wendbare wetsuitvoering (rules as code)
Dat balanceren doe ik in de context van wendbare wetsuitvoering.
Dat onderwerp is verre van nieuw. Tegelijkertijd lijkt er een soort hernieuwde interesse van buitenaf in het vakgebied.
Komende weken schrijf ik in korte stukjes uit waar het bij het brede veld van wendbare wetsuitvoering over gaat.
Crash course Wendbare wetsuitvoering episode 1
Wetten worden geschreven in tekst.
Dat is handig want dat kan je lezen en je weet (als het goed is) waar je aan toe bent.
Die wetten hebben vaak implicaties voor mensen. Of voor mensen en overheden.
Dat is onhandig want dat betekent dat je iets moet doen op basis van die tekst.
En voor dat doen moet vaak nog een hoop gebeuren: er achter komen wat die wet bedoelt, gaten invullen dmv. beleid of andere wetten.
Kortom: die wetten zijn soms niet specifiek genoeg om echt meteen iets te gaan doen.
Enter: regelspecificaties.
Of regels.
Of business rules.
Of uitvoeringsregels.
Ik weet niet precies hoe we dit moeten noemen.
Lees: Tekst of code of iets er tussenin om door een computer geinterpreteerd en uitgevoerd te worden.
Bijvoorbeeld voor de uitvoering van (een deel van) een proces om iemand een uitkering te verlenen.
Daar heb je minstens twee stappen voor nodig.
- Van wet naar regelspecificaties (bijvoorbeeld met juristen of regelanalisten, met meenemen van andersoortig beleid)
- Van regelspecificaties naar uitvoering (hee dat kunnen computers)
Uitdagingen
Een lijstje van een subset aan uitdagingen:
- Semantische ambiguiteit in wetgeving
- Verwijzingen van wet naar wet (interoperabiliteit?)
- Gedelegeerde invullingen van wetten (bewust/onbewust)
- Legacy manieren van werken met regels
- Versnippering van initiatieven
- Versnippering van methoden (wet naar regel)
- Versnippering van standaarden voor computers (regel naar uitvoering)
Versnippering by design
Die versnippering is echt jammer (denk ik nu).
Dat zorgt ervoor dat er criss cross zonder al te veel samenhang initiatieven van opdrachtgever(s) bestaan en ontstaan.
Het is dan aardig dweilen om die initiatieven samen te brengen.
Nog erger is als die niet samen komen omdat iedereen gewoon een opdracht zo goed mogelijk uitvoert (logisch, maar jammer).
Het kan zijn dat ik daar iets van nut in over het hoofd zie en dat dit wel een functie heeft.
Dat moet ik dan nog ontdekken komende maanden. Maar het voelt alsof het bijvoorbeeld interoperabiliteit meteen al totaal in de weg zit. Juist in die interoperabiliteit kan echte meerwaarde zitten vermoed ik.
Andere gedachten
Ik ben leuke dingen aan het ontwerpen voor processen binnen RegelRecht.
Ook zie ik inmiddels echt ingangen voor het integreren van maken en kletsen.
Dat is echt lachen, vooral omdat ik meteen schaalbare ideeën kan PoCen dmv tools als Claude.
Benieuwd waar dat toe kan leiden!